NFT là gì, tổng quan về token không thể thay thế

NFT là viết tắt của “token không thể thay thế”, liên quan đến các token duy nhất có thể xác minh được với nhau. Vì những token kỹ thuật số này hoàn toàn là duy nhất nên chúng không giống nhau dù chỉ một chút. Do đó, một token không thể thay thế không thể được hoán đổi cho NFT khác. Thay vào đó, các NFT có thể báo hiệu quyền sở hữu một cách hiệu quả, vì chúng không thể hoán đổi cho nhau.

NFT là gì?

NFT là thuật ngữ viết tắt của “Non-fungible token”, là một loại tiền mã hóa độc nhất, không thể thay thế bởi một NFT khác. Các NFT thường đại diện cho một tài sản số nào đó, hoặc tài sản được token hóa từ thế giới thực. 

Có lẽ ứng dụng phổ biến nhất của NFT là ứng dụng đại diện cho quyền sở hữu kỹ thuật số. Hơn nữa, bạn có thể đã quen thuộc với NFT ngay cả khi không biết thuật ngữ kỹ thuật hoặc cách hoạt động của nó.

Một trong những ví dụ nổi tiếng nhất về NFT đang hoạt động là CryptoKitties. CryptoKitties là trò chơi blockchain Ethereum vô cùng phổ biến, cho phép người dùng mua, bán và nuôi “mèo” kỹ thuật số. Tuy nhiên, một trong những nguyên tắc cơ bản cốt lõi của CryptoKitties là tất cả những con mèo đều là duy nhất và quyền sở hữu của chúng được xác minh rõ ràng bằng công nghệ blockchain.

Tuy nhiên, ngoài những chú mèo ảo, công nghệ này cũng hoàn toàn phù hợp với tác phẩm nghệ thuật kỹ thuật số, các vật phẩm chơi game có giá trị hoặc bộ sưu tập tiền điện tử.

Nói một cách dễ hiểu, NFT – ví dụ được xây dựng bằng hệ thống ERC-721 – chấm dứt khả năng tái sản xuất trực tuyến tài sản. Điều này về mặt lý thuyết có thể giúp xác định quyền sở hữu đối với cả tài sản vật lý và tài sản kỹ thuật số, cũng như tài sản trí tuệ. Sự khan hiếm là một cơ chế cơ bản để đánh giá thứ gì đó và do vậy token không thể thay thế có thể rất cần thiết cho các tài sản kỹ thuật số.

Hơn nữa, ngành công nghiệp NFT dự kiến sẽ phát triển ồ ạt trong những năm tới. Vì thế, một thị trường NFT hiệu quả như Rarible gần như là yêu cầu để tăng trưởng hơn nữa.

Cơn sốt NFT

Nhiều người sẵn sàng chi hàng triệu USD để sở hữu một đoạn video, một bức tranh số, thậm chí một khu bất động sản ảo... dưới dạng NFT. Rốt cuộc token không thể thay thế là gì mà có thể khiến giới đầu tư bỏ ra số tiền lớn đến vậy?

NFT xuất hiện từ khoảng năm 2012 nhưng đến năm 2017 mới được biết đến nhiều hơn nhờ game nuôi mèo ảo CryptoKitties chạy trên mạng Ethereum, cho phép người chơi nuôi, giao dịch mèo ảo bằng đồng Ether.

Cơn sốt tiền điện tử đầu năm nay đã tạo tiền đề cho NFT trở thành xu hướng đầu tư mới nhất. Những hoạt động mua bán tác phẩm nghệ thuật cũng khiến giới truyền thông không thể làm ngơ trước sức hút của loại token không thể thay thế này. 

Chẳng hạn, nghệ sĩ Beeple đã bán nhiều tác phẩm nghệ thuật gồm tranh và video trực tuyến với giá lên đến hàng triệu USD. Ca sĩ Grimes - bạn gái của Elon Musk cũng thu về 5,8 triệu USD trong vòng chưa đầy 20 phút nhờ "tẩu tán" thành công bộ sưu tập tranh NFT. Thị trường ngày càng nóng lên khi nhiều người có sức ảnh hưởng như Lindsay Lohan, Mark Cuban, Gary Vaynerchuk bắt đầu gia nhập. Thậm chí CEO Twitter Jack Dorsey gần đây cũng có dòng tweet được trả 2,5 triệu USD dưới dạng loại token này. Giới chuyên gia dự báo NFT sẽ còn tăng trưởng mạnh mẽ trong năm nay. 

NFT có giống coin không?

Khi bạn nắm giữ NFT và coin, bạn đầu sở hữu hai loại tài sản trên chuỗi. Nói cách khác, NFT và coin cùng chia sẻ các đặc tính của blockchain: phi tập trung và ẩn danh. 

Ngoài ra, bạn có thể lưu trữ các token không thể thay thế này trên ví blockchain, lấy ra mua bán tương tự như coin. Thị trường NFT hiện đã phát triển với nhiều marketplace – chợ buôn bán có đủ các loại để chúng ta tìm kiếm, sưu tầm.

NFT khác gì coin?

Nếu đầu tư coin nhiều nét tương đồng với giao dịch Forex hay cổ phiếu, thì chơi NFT được ví như thú sưu tầm đồ cổ, đồ quý hiếm thời 4.0.

Giao dịch coin có sức thanh khoản tốt, nhưng 1 coin thì không có tính độc nhất. ETH trong ví tôi cũng giống y chang ETH trong ví anh, có thể khác nhau về số lượng. Ngược lại, NFT lại có tính quý hiếm độc đáo. Một chú “mòe ảo” trong CryptoKitties là độc nhất vô nhị, mỗi con chỉ có một nhận dạng duy nhất, không trùng lặp. Mấu chốt nằm ở việc token không thể thay thế không thể chia nhỏ và không thể thay thế (non-fungible) – đặc điểm tạo nên giá trị độc nhất cho nó.

NFT được sưu tầm với độ quý hiếm mặc định, qua thời gian sẽ tích lũy giá trị với kỳ vọng lần giao dịch tiếp theo có giá cao hơn lần trước. Bởi lẽ, bản chất của việc sưu tầm nằm ở sở thích và cảm quan thẩm mỹ mỗi cá nhân. Từ đó nó mới có sức ảnh hưởng lớn hơn tới thị hiếu của một cộng đồng chơi NFT. Một người có thể sẵn sàng trả gần 600.000 USD cho một “con mòe” ảo Nyan, hay 1,5 triệu USD cho 9 mảnh đất ảo trên Axie Infinity.

Một bức tranh trong bộ sưu tập của ca sĩ Grimes.

Một số đặc tính nổi bật của NFT

- Không thể phân chia: Những loại tiền mã hóa như Bitcoin hay Ether đều có thể bị chia nhỏ và giao dịch dưới dạng phân số, trong khi đó NFT là một tài sản nguyên vẹn. 

- Không thể phá hủy hay làm nhái: Tất cả dữ liệu NFT được lưu trữ trên nền tảng blockchain thông qua hợp đồng thông minh (smart contract). Vật phẩm ảo trong game có thể bị sao chép hàng loạt hoặc bị xóa bỏ nếu nhà sản xuất tuyên bố đóng cửa, nhưng mỗi NFT đều độc nhất vô nhị và tồn tại không phụ thuộc vào công ty nào. Chẳng hạn, bạn có thể mua nhạc từ iTunes nhưng không sở hữu bản nhạc đó mà chỉ mua giấy phép để nghe nhạc.

- Có thể xác minh: Các tác phẩm nghệ thuật số được mua bán dưới dạng NFT sẽ luôn là bản gốc, không có bản sao thứ hai. Nhờ việc lưu trữ dữ liệu quyền sở hữu trên blockchain, ai cũng có thể truy ngược lại nguồn gốc người tạo ra tác phẩm, không cần bên thứ ba tham gia xác thực như những món đồ cổ nghệ thuật cần sự chứng nhận của chuyên gia. 

Tại sao NFT có giá trị?

Bản thân NFT có giá trị sưu tầm vì mỗi vật phẩm là độc nhất, nhưng hơn thế, nó còn giúp đem lại lợi nhuận cho game thủ và các nhà đầu tư. Nhờ công nghệ blockchain, nhà đầu tư và game thủ có thể kiếm tiền bằng cách bán vật phẩm trong game, trong những sòng bạc ảo như The Sandbox hay công viên giải trí ảo Decentraland.

CoinDesk đưa ra ví dụ một game thủ đã bán hàng loạt lô đất trong Decentraland với giá 80.000 USD, hay một nhà đầu tư đã mua đoạn đường đua trong game F1 Delta Time dưới dạng NFT. Người này sẽ nhận cổ tức 5% từ các cuộc đua diễn ra trên đoạn đường này, bao gồm vé vào cửa. 

Đối với nghệ sĩ, việc bán tác phẩm dưới dạng NFT không cần thông qua bên thứ ba (như sàn đấu giá, phòng trưng bày...) sẽ giúp họ giữ lại một phần lợi nhuận đáng kể. Họ cũng sẽ nhận tiền bản quyền mỗi lần tác phẩm được trao tay cho chủ sở hữu mới. 

Tiềm năng 

– Chưa có một đồng coin nào có thể tạo lợi nhuận kỷ lục 100.000% trong 3 ngày như NFT bức tranh “Trump” từ Hashmasks. Sự khan hiếm của các NFT độc lạ có tiềm năng tăng giá không tưởng.

– Công nghệ blockchain cho phép thú sưu tầm 4.0 giờ đây minh bạch và thuận tiện hơn. Bạn có thể truy xuất nguồn gốc, xác nhận chủ nhân bức tranh trị giá cả tỷ đồng chỉ với vài cú click chuột đơn giản. Thậm chí lịch sử giao dịch của nó đều được ghi lại trên chuỗi. Yếu tố hàng giả hàng nhái bị loại bỏ hoàn toàn.

– Việc token hóa các tài sản trên chuỗi mở ra khả năng lưu trữ an toàn, bảo mật và hiệu quả hơn so với thú sưu tầm đồ truyền thống. Bằng chứng là các nhà đấu giá danh tiếng như Christie’s đang chào bán những NFT đầu tiên. Hơn hết là lợi ích từ việc thanh toán xuyên biên giới bằng tiền mã hóa sẽ giúp chi phí giao dịch thấp hơn và thời gian chờ ngắn hơn các phương pháp truyền thống.

Hạn chế 

– Điểm yếu dễ thấy nhất của NFT là thanh khoản kém. Tổng khối lượng giao dịch của NFT từ trước tới nay chỉ rơi vào khoảng 300 triệu Đô. Nếu so sánh, con số này chỉ bằng 0.1% khối lượng giao dịch giao ngay của tiền mã hóa trong … 1 ngày.

Doanh số từ các dự án NFT nổi bật tính đến cuối tháng 12/2020. Nguồn: Kyros Ventures

– Việc định giá khá cảm tính. Âu cũng do bản chất của việc sưu tầm là do sở thích, cảm quan từng người, nên sẽ có cảnh fan cuồng sẵn sàng trả giá cao, trong khi fan tháng tám thì định giá thấp. Đó mới chỉ là một phần tạo nên giá trị một NFT mà thôi.

Rủi ro từ NFT

Vì mọi hoạt động liên quan đến token không thể thay thế đều diễn ra trên mạng lưới Ethereum nên phí giao dịch rất cao, phải trả 50 USD để chuyển quyền sở hữu NFT từ người tạo cho người mua. Trên các khu chợ ảo như Rarible hoặc OpenSea, mỗi giao dịch như tạo NFT, đặt giá thầu, chuyển quyền sở hữu đều khiến người dùng tốn khoản tiền lớn và tạo ra lượng khí thải carbon khổng lồ. 

Một số nhà phê bình xem NFT là một mốt đầu tư nhất thời. WhadeShark nhận định: "Tôi nghĩ 99% dự án trong thị trường hôm nay sẽ không tồn tại trong 2-3 năm sau, rất giống vụ nổ bong bóng ICO năm 2017".

Nadya Ivanova - giám đốc điều hành của L’Atelier nói với CNBC: "Có rất nhiều rủi ro. Điều quan trọng cần biết là thị trường NFT còn rất mới. Ta vẫn cần phải qua nhiều chu kỳ khác nhau mới có thể thiết lập giá trị thực của chúng".

Các bước mua bán NFT

1. Đầu tiên, bạn chắc chắn phải có ví tiền mã hóa để mua và lưu trữ NFT. Đương nhiên là ví phải có tiền.

2. Kết nối ví với nền tảng bán NFT bạn muốn mua. Khi thanh toán, hãy để ý phí giao dịch vì nhiều lúc, tiền gas trên Ethereum còn cao hơn tiền con thú mà bạn sắp nhận được.

3. Các token này sẽ về ví bạn. Với các ví crypto có tích hợp cả Dapp sàn giao dịch NFT thì bạn có thể định giá đặt lệnh bán ngay, hoặc tích lũy chờ tới thời điểm chín muồi.

NFT là gì, tổng quan về token không thể thay thế NFT là gì, tổng quan về token không thể thay thế Reviewed by Duy Khiêm on 3/17/2021 Rating: 5

Không có nhận xét nào:

Được tạo bởi Blogger.